Cuộc gọi xưng công an dọa liên quan vụ án: cách giữ bình tĩnh và an toàn

Gần đây, nhiều cô chú nhận được cuộc gọi lạ, đầu dây bên kia xưng là cán bộ công an hoặc viện kiểm sát, giọng rất nghiêm, nói cô chú “có liên quan đến một vụ án” và phải hợp tác ngay. Người gọi yêu cầu giữ bí mật, không được kể cho con cháu, rồi hướng dẫn chuyển tiền vào một tài khoản gọi là “tài khoản tạm giữ để điều tra”. Tụi con viết bài này để cô chú đọc lúc thong thả, nhận ra chiêu này từ xa, và biết một phản xạ đơn giản: dừng 30 giây, đổi kênh kiểm tra cho chắc.

Chuyện gì đang xảy ra

Kiểu lừa đảo này không mới, nhưng vẫn rất nhiều cô chú gặp phải. Kẻ gian gọi điện, có khi còn gọi video, mặc áo giống công an, phía sau là phông bàn làm việc cho giống thật. Chúng nói cô chú “có liên quan đến một đường dây rửa tiền” hoặc “tài khoản ngân hàng của bác đang bị lợi dụng”, rồi hối thúc chuyển tiền để “kiểm tra”.

Theo Báo Dân trí, mới đây Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước đã ký kết quy chế phối hợp phòng, chống lừa đảo trực tuyến, trong đó tập trung rà soát tài khoản nghi vấn, phong tỏa dòng tiền và tuyên truyền cảnh báo người dân. Nghĩa là chuyện này được nhìn nhận nghiêm túc ở cấp quốc gia, không phải chuyện nhỏ — và cũng cho thấy cô chú cảnh giác là rất đúng.

Dấu hiệu nhận ra cuộc gọi giả danh

Cô chú nhớ vài dấu hiệu sau, gặp một trong số này là gần như chắc chắn lừa đảo:

• Công an thật KHÔNG làm việc qua điện thoại, Zalo hay video call, và càng KHÔNG yêu cầu chuyển tiền qua mấy kênh đó.
• Yêu cầu cô chú giữ bí mật, không được kể cho vợ/chồng, con cháu.
• Tạo cảm giác gấp gáp, hù dọa sẽ bị bắt giam ngay nếu không hợp tác.
• Yêu cầu chuyển tiền vào “tài khoản tạm giữ”, “tài khoản điều tra” — loại tài khoản này KHÔNG hề tồn tại.
• Gửi đường dẫn lạ để “khai báo online”, hoặc bảo cài một ứng dụng “của Bộ Công an”.

Kẻ gian thường nói gì (minh hoạ)

Mấy câu dưới đây là ví dụ tụi con dựng lại để cô chú quen tai, KHÔNG phải lời thật của ai cả:

• “Đây là Cơ quan Cảnh sát điều tra. Anh/chị liên quan đường dây rửa tiền, phải hợp tác ngay nếu không sẽ bị tạm giam.”
• “Tài khoản của bác đang bị lợi dụng vào hoạt động phạm pháp; bác cần chuyển toàn bộ tiền vào tài khoản của cơ quan để kiểm tra rồi sẽ hoàn lại.”
• “Tuyệt đối không kể cho ai, kể cả con cái, vì vụ án đang bí mật điều tra.”

Nghe quen quen đúng không cô chú? Cứ thấy 1 trong 3 câu kiểu này — đặc biệt là câu “đừng kể cho ai” — là cúp máy được rồi. Cũng xin nói thêm, ngay cả việc “chạy án” mà người quen rủ rê cũng là lừa đảo: theo Báo Dân trí, ngày 26/6 Công an tỉnh Ninh Bình vừa khởi tố một người phụ nữ vì “nổ” có thể chạy án giúp giảm tội, chiếm đoạt của nạn nhân 559 triệu đồng. Đụng tới “vụ án”, cứ giữ tiền lại đã.

Việc nên làm ngay khi gặp cuộc gọi này

Cô chú chỉ cần nhớ vài bước, làm tuần tự là an toàn:

• Tắt máy ngay, không tranh luận, không thanh minh, không trả lời câu hỏi nào hết.
• KHÔNG chuyển tiền, KHÔNG đọc mã 6 số ngân hàng gửi (OTP), KHÔNG bấm vào đường dẫn lạ, KHÔNG cài ứng dụng theo lời người gọi.
• Đổi kênh kiểm tra: gọi cho con cháu trước, hoặc ra thẳng công an phường/xã nơi mình ở để hỏi. Tuyệt đối KHÔNG gọi lại số vừa gọi đến.
• Nếu lỡ chuyển tiền rồi, gọi ngay tổng đài ngân hàng của mình để báo phong tỏa, càng sớm càng tốt, rồi báo công an địa phương.

Một phản xạ duy nhất cô chú nhớ giùm tụi con: “Dừng 30 giây, đổi kênh kiểm tra.” Chỉ nửa phút đó thôi đã chặn được phần lớn rủi ro.

Để cả nhà cùng yên tâm

Cô chú có thể nói trước với con cháu một câu rất nhẹ nhàng: “Từ nay ai gọi điện xưng công an, viện kiểm sát, ba/mẹ sẽ cúp máy rồi gọi lại cho con kiểm tra giùm.” Có giao ước đó rồi, lần sau gặp cuộc gọi lạ, cô chú không phải tự xử một mình, mà có cả nhà cùng đỡ.

Thêm một điều cho an tâm: cơ quan chức năng đang phối hợp chặt hơn để chặn dòng tiền lừa đảo (theo Báo Dân trí). Ngân hàng cũng có quy trình phong tỏa khi cô chú báo sớm. Cô chú không hề đơn độc trong chuyện này — chỉ cần giữ phản xạ “dừng lại kiểm tra”, phần còn lại đã có người lo cùng.